Friday, 12/08/2022 - 10:31|
CHÀO MỪNG BẠN ĐẾN VỚI CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ CỦA TRƯỜNG MẦM NON HƯƠNG VĨ
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập- Tự do- Hạnh phúc

 
 

 

THUYẾT MINH MÔ TẢ GIẢI PHÁP

 

         1. Tên giải pháp:   Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non

         2. Ngày giải pháp được áp dụng lần đầu: Từ ngày 14/09/2020.

          3. Các thông tin cần bảo mật: Không có.

          4. Mô tả các giải pháp cũ thường làm:

          * Giải pháp 1. GD bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động riêng lẻ:

          - Tình trạng sử dụng giải pháp: Trong các giờ học, chơi… hầu như giáo viên đều có thể lồng ghép giáo dục trẻ bảo vệ môi trường theo từng chủ đề mà lồng ghép cho hợp lý. Giả pháp này được sử dụng nhiều, góp phần mang lại hiệu quả giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ.

          - Tồn tại- Hạn chế của giải pháp: Việc tổ chức giáo dục bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động giáo dục, vui chơi riêng lẻ, chưa liên kết hoặc lồng ghép với nhau khiến giáo viên chỉ có thể giáo dục trẻ bảo vệ môi trường trong các hoạt động cụ thể mà không bao quát giáo dục trẻ ở mọi lúc mọi nơi.

          * Giải pháp 2. Tận dụng nguyên vật liệu phế thải làm đồ dùng đồ chơi

          - Tình trạng sử dụng giải pháp: Trước đây giải pháp này được thực hiện và đem lại hiệu quả tương đối tốt,  giáo viên đã tận dụng các nguyên vật liệu phế thải như chai lọ nhựa, các tấm xốp cũ để làm đồ dùng đồ chơi tiết kiệm được kinh phí mua sắm đồ chơi.

          - Tồn tại- Hạn chế của giải pháp: Trên thực tế hiện nay có nhiều nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng những nguyên vật liệu này không tốt cho sức khỏe của trẻ đặc biệt là các nguyên vật liệu như xốp, nhựa… nên đây cũng  là một hạn chế của biện pháp và cần được cải tiến với giải pháp mới về việc lựa chọn nguyên vật liệu không ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ và giá trị sử dụng cao.

          * Giải pháp 3. Thường xuyên liên hệ, trao đổi trực tiếp với phụ huynh thu thập thông tin về thái độ, hành vi của trẻ trong bảo vệ môi trường.

          - Tình trạng sử dụng giải pháp:  Gia đình là nơi trẻ hình thành và rèn luyện nhiều kỹ năng cơ bản trong cuộc sống. Việc phối kết hợp với cha mẹ trẻ trong giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ giúp giáo viên tác động có hiệu quả đến ý thức của trẻ cả khi trẻ ở nhà. Bản thân tôi cũng thường xuyên thông qua gia đình trẻ để nắm bắt những thái độ, hành vi của trẻ ở nhà bằng cách trao đổi với phụ huynh hoặc trực tiếp đến tận gia đình thăm trẻ, thu thập thông tin về trẻ. Qua đó tạo thêm sự gắn kết giữa gia đình, nhà trường trong chăm sóc giáo dục trẻ nói chung.

          - Tồn tại- Hạn chế của giải pháp: Cùng với sự phát triển công nghiệp, nhiều cha mẹ ít dành sự quan tâm thường xuyên cho con em mình mà phó mặc cho cô giáo, ông bà, người giúp việc…Việc đưa đón con hàng ngày là dịp để trao đổi với giáo viên về tình hình của trẻ  không được phụ huynh quan tâm thực hiện thường xuyên. Mặt khác, với tình hình dịch bệnh Covid 19 đang diễn ra ở các địa phương trên cả nước từ đầu năm 2020 đến nay, việc liên hệ, trao đổi trực tiếp giữa giáo viên với phụ huynh có phần bị hạn chế.

          5. Sự cần thiết phải áp dụng giải pháp.

          Như chúng ta đã biết môi trường có rất nhiều vai trò to lớn đối với đời sống con người và các loại sinh vật trên trái đất và những vai trò đó như sau:

          Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và yếu tố vật chất có quan hệ mật thiết với nhau, bao quanh con người, có ảnh hưởng tới đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người và thiên nhiên.

          Hiện nay môi trường trên thế giới và ở Việt Nam đang bị ô nhiễm
nặng nề do gia tăng dân số quá nhanh, nghèo khổ và lạc hậu ở các nước đang phát
triển, đô thị hóa ở nhiều nơi, khí thải công trình, nhà máy, do sự tàn phá rừng, và
lượng rác thải trong sinh hoạt hàng ngày quá nhiều nhưng không được xử lý tốt.

Một trong những nguyên nhân cơ bản gây nên tình trạng trên là do sự thiếu hiểu biết, thiếu ý thức của con người. Vì vậy hiểu biết về môi trường và giáo dục bảo vệ môi trường (GDBVMT) trở thành vấn đề hết sức cần thiết, cấp bách, có tính chiến lược toàn cầu.

          Các nhà khoa học đều cho rằng GDBVMT cần được quan tâm đúng mức ngay từ lứa tuổi mầm non, vì lứa tuổi này dễ hình thành những nề nếp thói quen, những giá trị tốt đẹp, tạo cơ sở cho việc hình thành nhân cách con người

          Tuy nhiên trên thực tế việc giáo dục trẻ em có ý thức giữ gìn bảo vệ môi trường hiện nay chưa được chú ý quan tâm nhiều, nhiều trẻ em chưa có ý thức giữ vệ sinh môi trường với những việc làm cụ thể. Một hành vi nhỏ không được uốn nắn từ bé sẽ hình thành nên một thói quen xấu, gây hủy hoại đến sự sống và môi trường sau này. Chính vì điều đó, bản thân tôi rất mong muốn tìm ra những giải pháp mới để việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường được hiệu quả hơn. Cũng vì lẽ đó nên tôi đã lựa chọn thực hiện đề tài  Một số biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non

          6. Mục đích của giải pháp.

Xuất phát từ sự cần thiết phải áp dụng các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi, tôi đã xây dựng một nhóm các giải pháp nhằm mục đích:

          - Khắc phục các tồn tại, hạn chế của một số giải pháp cũ đã thực hiện  nhưng còn tồn tại, hạn chế, chưa mang lại hiệu quả cao, như việc chưa biết phối hợp các phương pháp, hình thức trong giáo dục bảo vệ môi trường; lạm dụng các nguyên vật liệu phế thải thiếu an toàn, hay hạn chế trong công tác phối hợp với phụ huynh trong GD BVMT cho trẻ.

          - Đề xuất thêm 1 số giải pháp mới trong giáo dục nhằm nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non, giúp trẻ có ý thức giữ gìn bảo vệ môi trường ở mọi lúc mọi nơi và dần trở thành thói quen sinh hoạt hằng ngày, ăn sâu vào tiểm thức của trẻ và ảnh hưởng rất tích cực đến việc hình thành nhân cách của trẻ; giúp giáo viên có nhiều cơ hội hơn để nghiên cứu các tài liệu về giáo dục bảo vệ môi trường cũng như có kiến thức và kỹ năng bảo vệ môi trường…

          7. Nội dung.

          7.1 Thuyết minh giải pháp mới hoặc cải tiến giải pháp cũ:

          7.1.1  Nội dung:

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi, tôi đã lựa chọn các giải pháp chính như sau:

          * Giải pháp 1.Cụ thể hóa các nội dung giáo dục bảo vệ môi trường theo độ tuổi và tích hợp vào các chủ đề hợp lý.

          * Giải pháp 2. Tích hợp nội dung GDBVMT hợp lý và các thời điểm và hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ trong ngày.

          * Giải pháp 3: Sử dụng phối hợp các phương pháp giáo dục trong giáo dục bảo vệ môi trường.

          * Giải pháp 4. Tận dụng các nguyên vật liệu an toàn khi làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ, chú trọng các nguyên vật liệu thiên nhiên có sẵn tại địa phương.

          *  Giải pháp 5. Tuyên truyền và phối hợp với phụ huynh trong công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường.

          7.1.2. Các bước tiến hành thực hiện giải pháp

          Xuất phát từ tình hình thực tế của trường, điều kiện của lớp và khả năng của mình. Trong quá trình tổ chức dạy trẻ bảo vệ môi trường bản thân tôi đã nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn sau:

          * Thuận lợi:

+ Được sự quan tâm về mọi mặt của Phòng Giáo dục và đào tạo huyện Yên Thế, Ban Giám hiệu trường mầm non Hương Vỹ.

+ Hai giáo viên được phân công phụ trách lớp có trình độ chuyên môn vững vàng, luôn có ý thức học hỏi, tìm tòi, sáng tạo trong việc tổ chức các hoạt động dạy trẻ bảo vệ môi trường mọi lúc, mọi nơi và  trong mọi hoạt động phù hợp.

+ Chị em đồng nghiệp nhiệt tình giúp đỡ.

+ Đa số phụ huynh nhiệt tình, có trình độ, rất quan tâm và có tinh thần phối hợp tốt với nhà trường và cô giáo trong việc dạy trẻ bảo vệ môi trường.

+ Các cháu ngoan, có ý thức học tập, đồng đều độ tuổi.

* Khó khăn:

+ Nhận thức của trẻ trong lớp không đồng đều. Trẻ chưa có kiến thức và kỹ năng về giáo dục bảo vệ môi trường.     

+ Một số trẻ còn nhút nhát, chưa mạnh dạn tự tin.

+ Do quan niệm của phụ huynh còn chưa thống nhất, chưa quan tâm dạy trẻ bảo vệ môi trường.

          * Kết quả khảo sát học sinh về hiểu biết và kỹ năng bảo vệ môi trường:

 

Nội dung

Số lượng trẻ

Kết quả khảo sát đầu năm.

Số trẻ đạt

Tỉ lệ%

1. Trẻ biết vứt rác đúng nơi quy định

25

12

48 %

2.  Đi vệ sinh đúng nơi quy định

25

12

60 %

3. Chăm sóc và bảo vệ cây xanh

25

10

40.5 %

4. Nhận xét được một số hành vi đúng hoặc sai của con người đối với môi trường

12/25

12

48,5 %

          => Sau khi khảo sát thực tế, tôi đã áp dụng các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ tại nhóm, lớp mình như sau:

          *  Giải pháp 1. Cụ thể hóa các nội dung giáo dục bảo vệ môi trường theo độ tuổi và tích hợp vào các chủ đề hợp lý.

            Căn cứ vào mục tiêu trong chương trình GDMN, mục đích yêu cầu và nội dung của  từng chủ đề,  tôi  cụ thể hóa từng nội dung GD BVMT, lựa chọn nội dung GD BVMT tích hợp vào các chủ đề một cách hợp lý:

          Ví dụ:

          - Nội dung giáo dục con người với môi trường sống được tích hợp chủ yếu ở các chủ đề: Trường mầm non, bản thân, gia đình, nghề nghiệp, phương tiện và luật lệ giao thông…

          - Nội dung giáo dục con người với động, thực vật được tích hợp chủ yếu ở các chủ đề: Thế giới động vật, thực vật, quê hương đất nước và một số nghề.

          - Nội dung giáo dục con người với thiên nhiên,  môi trường sống, nhu cầu của con người và sống tiết kiệm, biết cách phòng chống khi môi trường bị ô nhiễm, cách bảo vệ môi trường được tích hợp vào chủ đề Nước và các hiện tượng tự nhiên…

          Thông qua trò chuyện, cho trẻ quan sát, đàm thoại, thực hành trải nghiệm, thí nghiệm, chơi các trò chơi.....với trẻ để trẻ nhận ra đư­ợc những việc làm tốt, không tốt, những hành động đúng –  hành động không đúng kích thích trẻ suy nghĩ, bộc lộ tình cảm, có thái độ phù hợp với môi trư­ờng trong và ngoài lớp học.

Ví dụ:

- Chủ đề Trường Mầm non:

Trong hoạt động phát triển tình cảm xã hội ngoài việc cung cấp kiến thức cho trẻ tôi còn giáo dục bảo vệ môi trường bằng cách hỏi trẻ về các góc chơi của lớp: Bé làm gì để bảo vệ và giữ gìn lớp của chúng mình? (Giữ gìn lớp học sạch sẽ, không vẽ bậy lên tường.) Để lớp mình đẹp hơn các con phải làm gì?( Cất đồ chơi gọn gàng, ngăn nắp, vứt rác đúng nơi quy định,...)

Sau đó cho trẻ thi đua xếp, dọn các góc chơi. Hết một bản nhạc cô cho các nhóm tự nhận xét công việc của nhóm bạn

        Sau đó cô hỏi trẻ: Con sẽ làm gì khi thấy bạn có những hành động làm ô nhiễm môi trường lớp học của chúng mình (Nhắc nhở bạn, rủ nhau cùng dọn dẹp, mách cô..)

Tiếp theo tôi cho trẻ chơi trò chơi “Chọn những hình ảnh đúng – sai”. Cô làm các lô tô có các hình ảnh đúng- sai về việc giữ gìn bảo vệ môi trường như: hình ảnh bé vứt rác vào thùng, bé quét nhà, bé phơi khăn mặt, bé đu cành cây, bé ngồi lên bàn, bé tranh giành đồ chơi...Sau đó chia trẻ làm hai đội, mỗi đội có một bảng to chia làm hai cột và yêu cầu trẻ phải gắn các hình ảnh đúng sang một cột và những hình ảnh sai sang một cột. Sau một bản nhạc đội nào gắn được nhiều lô tô và đúng là chiến thắng.

Kết quả là tôi thấy trẻ rất hứng thú với các trò chơi và ý thức bảo vệ môi trường của trẻ tăng lên rõ rệt.

- Chủ đề Bản thân:

Mục đích tôi đưa ra nhằm giúp cho trẻ biết giữ gìn vệ sinh thân thể, vệ sinh môi trường với sức khỏe con người, trẻ có những thói quen hành vi trong ăn uống, không ăn quà vặt ngoài đường, nhận biết và tránh xa những vật dụng nguy hiểm đối với bản thân, biết bảo vệ chăm sóc các bộ phận trên cơ thể, nhận biết các ký hiệu thông thường trên đồ dùng cá nhân và nhà vệ sinh nam, nhà vệ sinh nữ, thùng đựng rác...

Ví dụ: Trong hoạt động âm nhạc ngoài dạy trẻ học thuộc bài hát Em yêu cây xanh nhạc và lời: Hoàng Văn Yến, tôi giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ bằng cách giáo dục trẻ qua bài hát:

Cô hỏi: Trong bài hát muốn có bóng mát và có một môi trường trong lành chúng mình phải làm gì? (Trồng nhiều cây xanh). Các con sẽ làm như thế nào để cây xanh tốt và ra hoa kết trái? (Chăm sóc và bảo vệ cây). Qua bài hát nghe “Điều đó phụ thuộc hành động của bạn” Giáo dục trẻ biết đất nước chúng ta có xanh sạch đẹp hay không phụ thuộc vào hành động của chúng ta

(Hoạt động tiếp nối cho trẻ đi nhặt rác và chăm sóc cây xanh xung quanh trường)

(Hình ảnh trẻ tưới và chăm sóc cho cây góc thiên nhiên)

  - Chủ đề Nước và các Hiện tượng tự nhiên:

          Mục đích: Cung cấp cho trẻ biết ích lợi sự kỳ diệu, tác hại của nước, gió, nắng, mưa....Qua đó trẻ biết phân biệt nguồn nước sạch, nước bẩn, ích lợi của nước sạch, biết tiết kiệm nước sạch, tránh xa những nguồn nước bẩn gây ô nhiễm bệnh tật cho con người. Cung cấp cho trẻ biết một số hiện tượng tự nhiên: gió mưa, mây, sấm chớp, sét, lũ lụt...tác hại của một số hiện tượng tự nhiên mang lại.

Ví dụ: Trong hoạt động khám phá khoa học. Đề tài: “Sự kỳ diệu của nước Ngoài việc tôi cung cấp cho trẻ biết được đặc điểm, tính chất, trạng thái của nước qua khả năng trải nghiệm quan sát, suy luận, phán đoán ở trẻ: Tôi còn cho trẻ được thực hành thí nghiệm:

+ Nước nóng (toả nhiệt)

+ Nước đá (bốc hơi)

+ Sự biến đổi của nước ( Sữa, si rô, nước cam, dứa,bạc hà...)

+ Pha màu nước....

+ Pha nước cam...

+ Âm thanh kỳ diệu qua thí nghiệm gõ vào các bát nước ...

Qua đó trẻ đã  hiểu được ích lợi của nước đối với cuộc sống hàng ngày,  trẻ uống đủ nước theo nhu cầu, uống nước đúng cách văn minh (khi uống rót vừa đủ không rót thừa đổ đi sẽ làm phí nước, mất vệ sinh. Trẻ biết những loại nước nên uống thường xuyên và những loại nước không nên uống nhiều, trẻ biết tiết kiệm nước, dùng xong biết khóa vòi nước, bảo vệ nguồn nước sạch.

Trong đề tài “Sự kỳ diệu của không khí”. Mục đích tôi cung cấp kiến thức cho trẻ hiểu được không khí có ở đâu, biết một số tác dụng đơn giản của không khí cũng như một số yếu tố gây ô nhiễm không khí và giáo dục cho trẻ có một số ý thức trong bảo vệ môi trường không khí.

- Biện pháp: Tôi làm cho mỗi trẻ một túi ni lông để sẵn trong túi áo, tăm nhọn. Làm tư liệu video clíp về nguyên nhân gây ô nhiễm không khí, môi trường...

Sau đó tôi cho trẻ  chơi trò chơi: bắt không khí vào túi (dùng túi ni lông để nhốt không khí vào, làm cách nào cho túi ni lông phồng ra, cho trẻ chơi trò chơi đập bóng, dùng tăm đâm thủng quả bóng...Sau đó cho trẻ nhận xét điều gì xảy ra?

Tiếp theo tôi cho trẻ xem video clíp các hình ảnh gây ô nhiễm không khí do hút thuốc lá, đun bếp than, đi xe máy, ô tô nhả khói, khói của các nhà máy, hình ảnh trồng cây,thu gom rác thải...Cho trẻ nêu tác hại của các hiện tượng đó và hỏi trẻ: theo các con môi trường không khí bị ô nhiễm như vậy có tốt cho sức khỏa con người không? Vậy cô và các con hãy gạch bỏ những hành động sai gây ô nhiễm môi trường không khí.

Sau đó phát cho mỗi đội các hình ảnh gây ô nhiễm môi trường hoặc bảo vệ môi trường không khí, yêu cầu các đội gạch bỏ những hành vi sai và khoanh tròn những hành vi đúng.

Kết quả: trẻ lớp tôi đã có một số kiến thức, hành vi, thái độ của mình về bảo vệ môi trường không khí( biết nhắc nhở bố, chú, người đến trường không được hút thuốc và biết tránh xa người hút thuốc, biết thu gom rác thải tự giác không cần sự nhắc nhở)…

Sau khi thực hiện giải pháp thì trẻ tại lớp tôi đã có những hiểu biết về môi trường, biết bản thân mình cần phải giữ gìn, bảo vệ môi trường.

  * Giải pháp 2. Tích hợp nội dung GDBVMT hợp lý và các thời điểm và hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ trong ngày.

          Với giải pháp cũ trước đây tôi đã thực hiện là giáo dục bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động riêng lẻ, tôi nhận thấy những ưu điểm và tồn tại của giải pháp và từ đó tôi đã cải tiến đi sâu hơn vào giáo dục trẻ bảo vệ môi trường vào tất cả các hoạt động trong ngày, khắc phục những tồn tại trước đó, bằng cách tích hợp nội dung GDBVMT vào tất cả các hoạt động trong ngày một cách hợp lý.

          - Hoạt động vui chơi:

Trong các hoạt động vui chơi, thông qua các trò chơi phân vai, trẻ đóng vai và thể hiện các công việc của người làm công tác bảo vệ môi trường như: Trồng cây, chăm sóc cây, nhặt rác...xung quanh khu vực của lớp mình, hay trong các buổi đi dạo, đi thăm trẻ được quan sát quang cảnh đường làng, thăm di tích lịch sử, đài tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ... thông qua đó giúp trẻ hiểu giá trị các di tích lịch sử văn hóa của địa phương, từ đó trẻ có ý thức giữ gìn, không vứt rác bừa bãi nơi công cộng.

GD BVMT trong hoạt động vui chơi của trẻ

Ví dụ: Trong góc phân vai, tôi hướng cho trẻ đóng vai bác sĩ phòng khám đa khoa (khám chữa bệnh cho mọi người, chú ý giữ gìn vệ sinh phòng khám, xử lý rác thải y tế...) Rồi cho trẻ đóng vai người bán hàng, người mua hàng không sử dụng túi nilong, sử dụng túi vải để đựng hàng hóa.

+ Trò chơi nấu ăn: tập làm món ăn đơn giản chú ý vệ sinh dụng cụ nhà bếp, ban đầu biết phân loại rác (rác hữu cơ, rác thải nhựa,...)

+ Góc xây dựng: Xây dựng công viên cây xanh để giúp môi trường xanh – sạch.

+ Góc nghệ thuật: Múa hát những bài hát theo chủ đề, biết sử các nguyên vật liệu thiên nhiên để tạo ra các sản phẩm, dùng xong cất đúng nơi qui định...

+ Góc thiên nhiên: Bác làm vườn chăm sóc vườn cây, lau lá, nhổ cỏ, tưới cây, nhặt lá khô, trồng cây, gieo hạt, chơi với cát nước( chơi xong phải rửa tay bằng xà phòng...)

          - Giáo dục thông qua hoạt động học:

          Trong các hoạt động học hằng ngày tôi lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ tùy vào tiết học và chủ đề thực hiện

Với hoạt động khám phá tôi giáo dục trẻ chăm sóc cây, bảo vệ con vật, vệ sinh môi trường, bảo vệ nguồn nước, sử dụng tiết kiệm các nguồn nguyên liệu và giữ gìn đồ dùng...

          VD: Với tiết Khám phá về nước tôi giáo dục trẻ không vứt rác xuống nước, dùng nước tiết kiệm...

Giáo dục trẻ thông qua giờ học

          Hoạt động Làm quen với tác phẩm văn học tôi giúp trẻ cảm nhận vẻ đẹp của cảnh vật và ý nghĩa với cuộc sống. Thông qua đó tôi giáo dục trẻ những việc làm có ích để giúp cho môi trường xanh sạch, quê hương tươi đẹp

          Trong giờ Toán tôi nhắc nhở trẻ giữ gìn đồ dùng học tập, không gây ồn ào khi học tập

          Giờ Tạo hình cho trẻ xem các video, hình ảnh theo nội dung bài học và giáo dục trẻ bảo vệ môi trường.

          - Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua tổ chức ăn, ngủ cho trẻ:

        +  Trước bữa ăn tôi thường xuyên nhắc nhở trẻ phải biết kê bàn ăn ngay ngắn, biết lấy khay (đựng cơm thừa, cơm rơi vãi) một khay để khăn ướt để lau miệng. Sau đó ra xếp hàng rửa tay bằng xà phòng theo qui trình 6 bước.( cô bao quát nhắc nhở trẻ thực hiện)

+  Trong khi ăn, cô luôn nhắc nhở, động viên trẻ ăn hết xuất, tránh để cơm rơi vãi  nếu rơi phải nhặt để vào khay, khi ho phải lấy tay che miệng, không nói chuyện trong khi ăn tạo những thói quen văn minh lịch sự trong khi ăn.

+ Ăn xong biết xếp bát, thìa vào nơi quy định một cách gọn gàng.

        + Ăn xong, lau miệng, súc miệng, nhắc nhở trẻ lấy lượng nước vừa đủ để tiết kiệm nước.

Giáo dục qua giờ ngủ của trẻ

Nhắc trẻ giữ gìn vệ sinh phòng, nhóm sạch sẽ, đi vệ sinh phải đúng nơi quy định, đi xong để dép lên giá xếp ngay ngắn theo tổ, sau đó biết lấy gối đi ngủ,  biết gấp quần áo và để đúng nơi quy định.

          - Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua hoạt động lao động:

+ Lao động tự phục vụ: Trẻ tự phục vụ tốt là việc làm có lợi cho môi trường: Trẻ đi đại tiện, tiểu tiện đúng chỗ và khi đi xong biết dội nước,  cất đồ dùng vệ sinh ngăn lắp là hành vi tốt,Điều nay giúp trẻ tự khẳng định mình góp phần tham gia vào lao động của người lớn và các bạn nhằm bảo vệ môi trường của gia đình cũng như trường mầm non sạch, đẹp.

+ Hư­ớng dẫn trẻ sử dụng tiết kiệm nguyên phế liệu làm đồ dùng đồ chơi.

+  Khi học nhắc trẻ không nói to, không làm ồn, không kéo bàn ghế làm cho bàn ghế nhanh hỏng.

+  Sau khi học xong cất đồ dùng đồ chơi gọn gàng, đúng nơi quy định.

Lao động vệ sinh môi trường:

 + Thường vào buổi thứ 5 cuối tuần tôi cho trẻ lao động vệ sinh môi trường như: tham gia vệ sinh lớp, vệ sinh sân trường, lau chùi  đồ dùng đồ chơi tôi phân công cho các tổ:

- Tổ Hoa : thu gom rác xung quanh trường (nhặt giấy vụn, vỏ bim bim, vỏ hộp sữa, thu gom lá bỏ vào thùng rác).

- Tổ Lá: lau đồ dùng, đồ chơi của lớp.

          Cô cho tổ trưởng phân công nhau: những bạn nào lau đồ chơi bằng khăn ướt, bạn nào lau đồ chơi bằng khăn khô và lau giá.

- Tổ quả: Sắp xếp đồ dùng, đồ chơi đúng nơi quy định.

Trẻ tham gia lao động vệ sinh môi trường

      Từ đó hình thành cho trẻ tính tự lập, tính tự giác và tinh thần đoàn kết chung sức để  cùng nhau bảo vệ môi trường.

          - Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua hoạt động nêu gương.

          Hoạt động nêu gương cũng là một trong những hoạt động để  tôi thực hiện nhiệm vụ GDBVMT cho trẻ một cách có chiều sâu, giúp cho trẻ có ý thức bảo vệ môi trường một cách hiệu quả nhất.Vào những buổi nêu gương cô cho trẻ nêu 5 tiêu chuẩn bé ngoan để kể những việc làm tốt giúp cô giáo và các bạn như: biết kê bàn ăn, biết gấp khăn, biết nhặt rác để vào thùng, xếp ghế, có kỹ năng sống như biết chào hỏi, khi mắc lỗi với cô hoặc bạn thì biết xin lỗi, khi có người khác giúp đỡ hay cho quà thì biết cảm ơn...Trong những buổi nêu gương như vậy đã giúp trẻ làm tốt  hơn những công việc hàng ngày trẻ lao động giúp cô. Tôi đã tuyên dương trẻ, khích lệ trẻ kịp thời và cho trẻ được cắm cờ. Vào những buổi nêu gương tôi thường xuyên cho trẻ kể những việc làm tốt mà trẻ đã làm trong ngày và được cắm cờ, trong đó tôi rất trú trọng đến vấn đề giáo dục bảo vệ môi trường bằng cách tuyên dương, khen ngợi những trẻ đã làm giúp cô như nhặt lá rụng, quét lớp, trải thảm, cất gối, tiết kiệm nước khi  rửa tay, rửa chân.....chính vì vậy giúp cho trẻ hứng thú say mê tích cực rõ rệt hơn với việc bảo vệ môi trường.

          => Với giải pháp này thì trẻ trong lớp tích cực tham gia vào các hoạt động hơn, trẻ biết giữ vệ sinh môi trường sạch sẽ.

          * Giải pháp 3: Sử dụng phối hợp các phương pháp giáo dục trong giáo dục bảo vệ môi trường.

          Kinh nghiệm nhiều năm trong ngành giáo dục, tôi nhận thấy việc sử dụng độc lập bất kỳ phương pháp nào trong giáo dục trẻ đều không đạt được hiệu quả toàn diện, do vậy cần thiết phải phối hợp các phương pháp trong giáo dục trẻ. Giáo dục bảo vệ môi trường cũng vậy. Với các nội dung giáo dục cụ thể, tôi vận dụng phối hợp linh hoạt các phương pháp sau:

          * Phương pháp trò chuyện (dùng lời):

          - Phương pháp này giáo viên có thể đàm thoại, trò chuyện, kể chuyện, đọc thơ, giải thích…, mục đích để truyền đạt thông tin từ trẻ, đồng thời kích thích trẻ suy nghĩ, chia sẻ ý tưởng, bộc lộ cảm xúc.

          Ví dụ: Trong lĩnh vực con người với thế giới động thực vật, để giúp trẻ nhận ra những việc làm tốt, những việc làm không tốt, kích thích trẻ suy nghĩ, bộc lộ tình cảm cô kể trẻ nghe câu chuyện “ Giọt nước tí xíu; “ Con hãy đợi rồi sẽ biết”…qua câu chuyện, cô trò chuyện giúp trẻ hiểu thêm về đặc điểm tính cách của các con vật, cây cối, trẻ biết tác dụng của thực vật đối với con người, đối với môi trường, từ đó trẻ thêm yêu quí thiên nhiên.

          * Phương pháp trực quan minh họa:

          - Sử dụng phương pháp quan sát vật thật, tranh vẽ, những hoạt động của con
người giúp trẻ có thái độ và biện pháp phù hợp với môi trường, với các con vật và cây cối.

          Ví dụ: Ở nội dung con người với thiên nhiên giáo viên có thể cho trẻ tìm hiểu về gió: quan sát biểu hiện của lá cây, cành cây, tóc, quần áo của bạn, của cô, quan sát chong chóng để nhận biết tại từng thời điểm có gió hay không có gió, hoặc cho trẻ xem ảnh, băng hình về các loại gió: gió thổi nhẹ, gió thổi mạnh và rất mạnh, kết hợp trò chuyện với trẻ.

          Ngoài phương pháp quan sát, tôi tăng cường sử dụng phương pháp thí nghiệm, mục đích của phương pháp này tạo điều kiện cho trẻ được tham gia trải nghiệm qua đó có thể cung cấp hoặc củng cố kiến thức, tuy nhiên đối với trẻ mầm non những thí nghiệm chỉ là đơn giản phù hợp với khả năng của trẻ như: trong lĩnh vực con người với thế giới động thực vật tổ chức các thí nghiệm cây cần nước, ánh sáng, không khí, điều kiện cho hạt nẩy mầm…

          * Phương pháp dùng tình cảm và khích lệ:

          - Mục đích của phương pháp này là để tuyên dương, khích lệ trẻ kịp thời khi trẻ có thái độ hành vi bảo vệ môi trường. Đồng thời nhắc nhở nhẹ nhàng những hành vi chưa có lợi cho môi trường, phương pháp này có thể sử dụng mọi lúc, mọi nơi.

          Ví dụ: Sau các hoạt động học tập và vui chơi, tôi nhắc trẻ cất đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy định, dọn lớp sạch sẽ. Nếu trẻ làm tốt, tôi sẽ động viên khen thưởng trẻ kịp thời, có thể là sử dụng lời nói để khen, hoặc sử dụng các phần thưởng nho nhỏ như bông hoa giấy, sticker vui nhộn…để tặng trẻ.

          Trẻ thường chú ý quan sát và bắt chước những việc làm của người lớn. vì vậy, sự quan tâm và có ý thức trong việc giữ gìn vệ sinh trong lớp, chăm sóc cây xanh, tăng cường sử dụng ánh sáng mặt trời, gió để tiết kiệm điện, nước của giáo viên có vai trò quan trọng trong việc giúp trẻ hình hành thái độ và ý thức tiết kiệm trong cuộc sống. Giáo viên phải thực hiện triệt để những thói quen tốt thì mới có thể  mong đợi con trẻ cùng tham gia.

Ví dụ: Trong hoạt động chăm sóc trẻ hàng ngày giáo viên luôn gương mẫu và hướng dẫn trẻ tiết kiệm điện, nước, bỏ rác đúng nơi quy định, không vẽ bẩn lên tường, reo trồng, chăm sóc và bảo vệ cây....

Sau khi áp dụng giải pháp thì bản thân tôi cũng đã tự tạo cho mình một thói quen tốt về giữ gìn bảo vệ môi trường mọi lúc mọi nơi.

          * Giải pháp 4. Tận dụng các nguyên vật liệu an toàn khi làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ, chú trọng các nguyên vật liệu thiên nhiên có sẵn tại địa phương.

          Giải pháp này trước đây tôi đã thực hiện nhưng nhận thấy những tồn tại đó là sử dụng xốp và nhựa ảnh hưởng đấn sức khỏe của trẻ nên tôi đã khắc phục những nhược điểm đó.

          Mỗi tháng tôi làm bổ sung 3 loại đồ dùng đồ chơi và các đồ dùng dạy học hằng ngày, tôi đã vận động cha mẹ trẻ ủng hộ cho lớp các nguyên vật liệu sẵn tại địa phương có thể tái sử dụng đó là thanh gỗ, hộp bìa to nhỏ các loại, giấy gói hoa, xốp cắm hoa, vải, tấm phooc gỗ, dây thừng...để làm đồ dùng.

          Với những nguyên vật liệu cứng khó làm tôi đã nhờ cha mẹ trẻ hỗ trợ để tạo thành được những loại đồ dùng đẹp, bền và sáng tạo.

          VD: Tôi sử dụng những tấm phooc gỗ của cha mẹ trẻ mang đến để làm mô hình sa bàn kể truyện, dùng tấm gỗ làm ván đi cho trẻ chơi...

          Đặc biệt với hội thi làm đồ dùng đồ chơi cấp trường tôi sẽ nêu ý tưởng về đồ dùng của mình và nhờ cha mẹ trẻ cùng thiết kế và thực hiện để tạo ra các đồ dùng chất lượng.

          Đồng thời tôi còn cùng trẻ làm các đồ chơi đơn giản từ giấy, từ hộp bìa..

          VD: Trẻ cùng cô gói hộp quà, bọc quà từ giấy nhăn gói hoa đã qua sử dụng...

          - Kết quả của giải pháp mang lại là tôi đã tận dụng được nguyên vật liệu phế thải an toàn, nguyên vật liệu thiên nhiên có sẵn tại địa phương để làm đồ dùng đồ chơi, tiết kiệm được chi phí mua sắm và giữ vệ sinh môi trường

          Giải pháp 5. Tuyên truyền và phối hợp với phụ huynh trong công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường.

          Đây là một giải pháp tôi đã thực hiện khá có hiệu quả trong thời gian trước đây. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển đi lên của cuộc sống và công nghệ thông tin, giải pháp này dần giảm hiệu quả, đòi hỏi tôi phải tìm tòi, thay đổi hình thức tuyên truyền khác phù hợp và hiệu quả hơn như thông qua tờ rơi, bảng tuyên truyền,  mạng xã hội, tận dụng CNTT, các phương tiện thông tin đại chúng…

          - Ngay từ đầu năm học trong cuộc họp phụ huynh học sinh tôi đã tuyên truyền đến nội dung giáo dục bảo vệ môi trường và tầm quan trọng của môi trường ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống con người và từ đó cùng với phụ huynh học sinh đưa ra các giải pháp và đề cập đến trách nhiệm của mỗi cá nhân trong công cuộc bảo vệ môi trường. Trong các giờ đón trả trẻ, tôi trao đổi ngắn gọn với phụ huynh các thông tin cần thiết liên quan, tránh làm mất quá nhiều thời gian.

Trao đổi với cha mẹ trẻ trong giờ đón trả trẻ.

- Tuyên truyền và phối hợp với phụ huynh trong công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường là một biện pháp không thể thiếu khi giáo dục cho trẻ.

- Tôi luôn tìm và tải trên mạng các bài báo, phóng sự nêu cao ý thức bảo vệ môi trường của người dân rồi dán vào bảng tin của lớp. Vào những lúc đón, trả trẻ tôi trao đổi với phụ huynh về ý thức bảo vệ môi trường của mỗi chúng ta không chỉ ở trong gia đình, mà còn ở nơi công cộng.

- Tôi cùng phụ huynh trao đổi về phân loại rác thải, sau đó cho trẻ biết được cần phân loại rác thải, vì một số loại rác có thể dùng để tái chế ra một số loại phân bón cho cây trồng.

- Tuyên truyền, vận động phụ huynh về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường trong cuộc sống hàng ngày và nhắc nhở phụ huynh cùng tham gia thực hiện bằng khẩu hiệu “Mỗi người hãy trồng thêm một cây xanh là thêm một hành động bảo vệ môi trường”. Qua đó tôi thường cùng trẻ trò chuyện về ích lợi của cây xanh: Cây xanh đóng góp  rất lớn trong việc bảo vệ bầu khí quyển, làm cho không khí trong lành, làm giảm ô nhiễm môi trường, giảm bụi, giảm tiếng ồn, cây xanh trồng ở rừng còn giúp ngăn chặn lũ lụt… ngoài ra cây xanh còn cung cấp nhiều hoa thơm quả ngọt, thuốc chữa bệnh.

- Tôi trao đổi với phụ huynh các thông tin về môi trường và giáo dục BVMT, các hoạt động trẻ có thể làm để bảo vệ môi trường ở nhà qua zalo của nhóm, phụ huynh phản hồi lại kết quả bằng cách chụp hình, quay video hoặc mang sản phẩm của trẻ lên lớp.

          - Làm tốt công tác vận động hỗ trợ của phụ huynh về nguồn nguyên vật liệu  bỏ để giáo viên tận dụng, hướng dẫn các bé làm đồ chơi đơn giản cho mình và làm đồ chơi để tặng người thân. Thông qua công tác tuyên truyền, vận động này phụ huynh sẽ hiểu rõ hơn tầm quan trọng của việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho con trẻ không phải chỉ ở phía nhà trường mà còn ở gia đình nữa.

          - Kết quả: Giúp cho phụ hunh học sinh hiểu về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường và cách giáo dục trẻ, từ đó phối hợp với giáo viên tốt hơn.

          7.1.2. Kết quả sau khi áp dụng giải pháp:

          Sau khi áp dụng các biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non, tôi đã thu được một số kết quả sau:

Qua các biện pháp trên giờ học trở nên sinh động, thoải mái, trẻ học hứng thú và tích cực hơn, trẻ có ý thức bảo vệ môi trường. Cô và trẻ gần gũi nhau hơn, trẻ mạnh dạn, linh hoạt và nhanh nhẹn hơn. Kết quả được phản ánh tương đối chính xác qua khảo sát trẻ 1 học kỳ.

=> Kết quả khảo sát chất lượng sau khi áp dụng giải pháp:

 

Nội dung

Số lượng trẻ

Trước khi áp dụng

Sau khi áp dụng

Số trẻ đạt

Tỉ lệ %

Số trẻ đạt

Tỉ lệ %

1. Trẻ biết vứt rác đúng nơi quy định

12/25

48%

25/25

25/25

100%

2.  Đi vệ sinh đúng nơi quy định

15/25

60%

25/25

25/25

100%

3. Chăm sóc và bảo vệ cây xanh

10/25

40%

24/25

24/25

96%

4. Nhận xét được một số hành vi đúng hoặc sai của con người đối với môi trường

12/25

48%

24/25

24/25

96%

          7.2. Thuyết minh về phạm vi áp dụng giải pháp:

          Với đề tài này không chỉ áp dụng có hiệu quả ở khối mẫu giáo 4-5 tuổi trường mầm non Hương Vỹ mà có thể áp dụng ở các trường mầm non trong toàn huyện Yên Thế.     

          7.3 Thuyết minh về lợi ích kinh tế, xã hội của giải pháp

          Sau khi thực hiện những giải pháp trên tôi nhận tháy lợi ích mang lại là không hề nhỏ.

          7.3.1. Lợi ích kinh tế:

          Sau khi thực hiện các giải pháp trên tôi nhận thấy mình đã tiết kiệm được một nguồn kinh phí không hề nhỏ. Mỗi tháng tôi làm bổ sung 3 loại đồ dùng đồ chơi mới tối đã tận dụng những nguồn nguyên vật liệu mà phụ huynh học sinh mang tới như gỗ, bìa giấy, các loại hộp…vừa đảm bảo sức khỏe cho trẻ vừa tiết kiệm được tiền mua nguyên vật liệu. Sau một năm ước tính tôi đã tiết kiệm được khoảng 2.000.000 đồng.

          7.3.2. Lợi ích xã hội:

* Đối với trẻ:

100% số trẻ được khảo sát đã có những tiến bộ rõ rệt về nhận thức và kỹ năng trong bảo vệ môi trường.

* Đối với giáo viên:

- Có ý thức hơn trong việc bảo vệ môi trường ở mọi lúc, mọi nơi

- Có ý thức tuyên truyền và  phối hợp tốt với các bậc phụ huynh để cùng chia sẻ và trao đổi, thống nhất nội dung dạy, biện pháp  dạy trẻ bảo vệ môi trường,

- Có thêm kiến thức về nội dung giáo dục, nguyên tắc, lựa chọn nội dung tích hợp bảo vệ môi trường vào trong các chủ đề, các hoạt động trong ngày phù hợp.

 * Đối với phụ huynh      

- Có ý thức hơn trong việc bảo vệ môi trường ở mọi lúc, mọi nơi

- Phối hợp tốt với giáo viên để cùng chia sẻ và trao đổi, thống nhất nội dung dạy, biện pháp  dạy  trẻ bảo vệ môi trường,

            Ảnh hưởng của sáng kiến không những góp phần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ mà còn tác động đến sự nhận thức của các bậc phụ huynh và toàn xã hội tham gia vào công tác bảo vệ môi trường, tăng cường thiết bị vệ sinh cho Trường  mầm non Hương Vỹ nhằm thực hiện tốt công tác nuôi dạy trẻ trong trường mầm non. Thông qua việc giáo dục học sinh cũng đã tác động đến nhận thức của phụ huynh, giúp cho đa số phụ huynh học sinh đã hiểu được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường, bản thân họ tự có trách nhiệm trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường và phối hợp với giáo viên để cùng giáo dục trẻ trở thành những công dân tốt của đất nước.

Trên đây là một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non mà tôi nghiên cứu, vận dụng. Trong quá trình triển khai thực hiện rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến từ Hội đồng khoa học Trường mầm non Hương Vỹ,  Phòng GD& ĐT Yên Thế để các giải pháp của tôi đạt hiệu quả cao trong công tác CSGD trẻ tại nhóm lớp được tốt hơn.

        Tôi xin cam đoan những điều tôi viết trên đây là đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những giải pháp áp dụng nêu trên.

Tôi xin chân thành cảm ơn./.

Hương Vỹ, ngày  18 tháng 02 năm 2021

XÁC NHẬN CỦA TRƯỜNG MN HƯƠNG VỸ

HIỆU TRƯỞNG

 

 

 

 

Hoàng Thị Huệ

 

 

Tác giả sáng kiến

 

 

 

 

Phan Thị Hạnh Lan

 

 

 

 


Tác giả: Trường Mầm non Hương Vỹ
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết